Ekonomiler alarma geçti! Fiyatlar sert düştü

Dış ticarette korumacılıkla başlayan, pandemi ve Rusya-Ukrayna savaşıyla yükselmeye devam eden enflasyona karşı alınan sıkılaştırıcı önlemler, faiz oranlarının artmasıyla hız kazanırken, küresel ekonomide durgunluk çanları çalıyor. CitiGroup ve Fitch Ratings başta olmak üzere birçok finans kuruluşu dünyanın resesyona girme olasılığının arttığını belirtiyor.
Ülke ekonomilerinde yaşanan durgunluk, enflasyon, sıkılaşma ve pandemi vakalarıyla birlikte başta petrol, çelik, bakır, çinko, kalay ve alüminyum olmak üzere emtia fiyatlarını keskin bir şekilde düşürdü. Küresel piyasalar durgunluk moduna girdi.

Batı Teksas (WTI) petrolü 103 oldu, brent petrol 108 doların altında kaldı. Çelik ve bakır fiyatları son yılların en yüksek düşüşünü gerçekleştirdi.
Ekonomistler ise, sıkılaşan finansal koşullar, savaş ve zayıflayan büyüme nedeniyle yılbaşından bu yana küresel makroekonomik görünümün kötüleştiğini, enflasyon, faiz artırımları ve stagflasyonun sektörleri zayıflattığını bildiriyor.

Durgunlukta enflasyonun daha fazla yükseleceği ve dezenflasyon sürecinin ekonomilere büyük maliyetler getirebileceği belirtilirken, küresel ekonominin bu yıl yüzde 3’ün altında büyüyeceğini ifade eden ekonomistler, yeni bir işsizlik dalgasının başlayabileceğini söylüyor. üretimde azalma.

Petrol, çelik ve bakır sert düştü

İlk tepki, küresel durgunluk endişeleriyle enerji ve metal piyasalarından geldi. Brent petrolü yüzde 6 düşüşle 107$’a düşerken, ABD Batı Teksas (WTI) petrolü 102$’a düştü. Analistler, Brent petrolünün 110 doların altına düşmesinin ardından düşüş trendine girdiğini ve kısa sürede 90 doları göreceğini belirtti.

Küresel arzdaki daralma beklentileri ve durgunluk korkuları da çelik ve bakır fiyatlarında düşüşlere neden oldu. Çin’de çelik fiyatları 16 haftanın en düşük seviyesindeydi. Dalian Ticaret Borsası’nda Eylül 2022 teslimatı için demir cevheri, 1 Mart’tan bu yana %5 düşüşle 107$’dan işlem görüyor.

Singapur Menkul Kıymetler Borsası’ndaki Temmuz 2022 kontratı %4,7 kadar düşerek 109,50$/tona geriledi. Demir cevheri, Singapur’daki 2022 kazanımlarını tamamen sildi. Şanghay Vadeli İşlemler Borsası’nda inşaat demiri yüzde 1.3 ve sıcak haddelenmiş rulo yüzde 1.1 düştü.

Analistler, piyasaların özellikle Çin’in sıfır Kovid politikası yürürlükteyken talep büyümesinin gerçekleşmeyebileceğinden endişe duyduğunu belirtirken, Çin çelik endüstrisindeki mevcut arz fazlasına da işaret etti.

Bakır da durgunluk korkusundan muzdaripti. Londra’da bakır fiyatları %1’den fazla düştü ve güçlenen dolar ve artan arz endişelerinin metal talebi üzerinde baskı oluşturmasıyla 14 ayın en düşük seviyesine ulaştı. Londra Metal Borsası’ndaki üç aylık bakır %1.2 düşüşle 8.885$/tona geriledi. Şanghay’da Temmuz 2022 teslimatı için bakır %0,4 düşüşle 10,121$’a geriledi.

Metal piyasası Dubai’ye kayıyor

Emtia piyasasında fiyatlar sert düşerken, Avrupa Birliği’nin Rusya’ya uyguladığı ekonomik ambargo nedeniyle İsviçreli emtia satıcıları ve Rus üreticiler ticari işlemlerini Dubai’ye kaydırdı. Bundan sonra Rus emtialarıyla iş yapan yatırımcılar işlerini Dubai’den yapacak. Yatırımcıların, Rusya’ya uygulanan yaptırımlar nedeniyle Dubai’nin yanı sıra diğer uluslararası merkezlere de taşınması dikkat çekiyor.

Emtia ticaretinin engellenemeyeceğini belirten yatırımcılar, Ortadoğu ve Asya bölgelerinin bundan sonra Avrupa’nın emtia merkezlerinden daha fazla öne çıkacağını ve önem kazanacağını söyledi.

Öte yandan, küresel durgunluk endişeleri bildiren finansal kuruluşlarda artış görülüyor. ABD Başkanı Joe Biden ve Hazine Bakanı Janet Yellen, ülkelerinde ve dünyada resesyon olmayacağı yönünde yorumlar yapsalar da Wall Street finans kuruluşları resesyon beklentilerini yükseltiyor.

Durgunluk beklentisini paylaşan kurumlardan biri de ABD merkezli CitiGroup oldu. Küresel ekonominin bu yıl yüzde 3’ün altında büyümesini bekleyen banka ekonomistleri, durgunluk uyarısının yanı sıra işsizlik sorununu da gündeme getirdi. Ekonomistler, özellikle emtia fiyatlarındaki gerileme; Parasal sıkılaştırmanın yani faiz artırım döngüsünün hızlanacağı ve durgunluk beklentilerinin yayılacağı eğiliminin sürmesine bağladılar.

Makroekonomi kötüye gidiyor

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, enflasyona karşı uygulanan sıkılaştırma politikaları nedeniyle küresel makroekonomik görünümün yılbaşından bu yana ciddi şekilde bozulduğunu da açıklıyor. Fitch analistlerinin yayınladığı raporda enflasyon, faiz artırımları ve stagflasyonun sektörün görünümünü zayıflattığı belirtildi. Fitch raporunda, sıkılaşan finansal koşullar, zayıflayan büyüme, Rusya-Ukrayna savaşı ve tedarik zincirinde süregelen aksaklıkların birden çok sektörü etkilediği belirtiliyor.

Fitch raporunda, hızlı faiz artırımlarının neden olduğu ekonomik kırılganlığın GSYİH büyümesini aşağı çektiğine ve bu durumun küresel ekonomide yüzde 3’ün altına ineceğine dikkat çekildi.

Raporda Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) para politikasını gündeme getiren Fitch Ratings, bankanın yüksek borçlu Euro Bölgesi üyelerine yardımcı olmak için geliştireceği yeni aracın finansal riskleri azaltabileceğini ve politika seçeneklerinin önemini koruduğunu belirtiyor.

Fitch, desteğin bu ülkelerin kredibilitesini destekleyeceğine de dikkat çekti, ancak borç istikrarı ve azaltılmasındaki ilerlemenin ülkelerin kredi değerlendirmesinde önemli olmaya devam edeceğini belirtiyor.

Öte yandan ECB analistlerine göre Avrupa ekonomisi üzerine çalışan uzmanlar Avrupa’da 1970’lerdekine benzer bir stagflasyon beklemiyorlar. ECB raporunda, Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle enflasyon beklentilerinin arttığı belirtilirken, önümüzdeki yıl ekonomik aktivitenin artacağı ve 2023’ün ikinci yarısında enflasyonun yüzde 2’nin altına düşeceği vurgulanıyor.

Enflasyon tehdidi sürüyor

Öte yandan, küresel ekonomi resesyona girerken, ülkelerde enflasyon son yılların zirvelerini zorluyor. İngiltere’de Mayıs ayında enflasyon yıllık yüzde 9,1 ile 40 yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Nisan ayında yüzde 2,5 olarak kaydedilen aylık TÜFE artışı, Mayıs ayında yüzde 0,7 oldu. Her iki enflasyon verisi de ekonomistlerin beklentileriyle uyumlu geldi.

İngiltere Merkez Bankası (BOE), Ekim ayında enflasyonun yüzde 11’in üzerine çıkacağını tahmin ederken, birçok finans kuruluşu, enflasyondaki artışların BOE paralelinde devam edeceğini bildiriyor. Ekonomistlere göre, aylık enflasyon önceki aylara göre daha düşük olsa da, rakamlar hala İngiltere’nin karşı karşıya olduğu enflasyon sorununu ortaya koyuyor.

ABD Merkez Bankası (FED) Richmond Başkanı Thomas Barkin, enflasyonun ekonomiye daha fazla zarar vermeden önce faiz oranlarını hızla artırması gerektiğini savunuyor. Barkin, enflasyonun yüksek, yaygın ve kalıcı bir durumda olduğunu, faiz oranlarının ise normal seviyenin altında olduğunu savunuyor. Barkin, hızlı faiz artırımları yapılmadığı takdirde FED’in mevcut durumu sıkılaştırma bölgesine taşımak zorunda kalabileceği konusunda uyarıyor.

Leave a Reply

Your email address will not be published.